دوره جامع مخراج کاری

با کشف فلزات و سنگ های گران بها و زیبا انسان توانست با بهره گیری از هنر و خلاقیت خود اقدام به ساخت زیورآلات و لوازم تزئینی نماید که اغلب ترکیبی از فلزات و سنگ های ارزشمندی چون الماس ، یاقوت، مروارید ، فیروزه و ... هستند .
درفرآیند ساخت زیورآلات چندین مرحله وجود دارد که هر کدام نیاز به تخصص خاص دارد . یکی از مهمترین مراحل و قسمت نهایی کار قراردادن سنگ در پایه مخصوص طراحی شده روی کار است . این کار را مخراج کاری یا مرصع کاری می نامند .
در امر مخراج کاری سنگها بسته به نوع پایه طراحی شده ، به طرق مختلفی نصب میگردند. از عمده روش های آن نشاندن سنگ یا گوهر به صورت ریلی ، قلمزنی ، کاسه ای و چنگی می باشد که برای سنگ های ریز کاربرد دارند .
برای سنگ های درشت نیز روش هایی چون نبشی ، چنگی و دیواره ای به کار برده می شود .
مخراج کاری یا مرصع کاری و یا جواهرنگاری به عمل نشاندن سنگ یا نگین بر روی اشیاء تزئینی و قیمتی و یا ظروف و زیورآلات می گویند.
از زمان های قدیم تا امروزه کار بر روی فلزات و سنگ ها برای ساختن انواع ابزار آلات و لوازم توسط انسان ها مورد استفاده قرار می گرفته است. با گذشت زمان با کشف فلزات و سنگ های گران بها و زیبا ، انسان توانست با بهره گیری از هنر و خلاقیت خود اقدام به ساختن زیور آلات و لوازم تزئینی نماید که غالبا ترکیبی از فلزات و سنگ های با ارزشی چون عقیق،فیروزه،مروارید،یاقوت،لعل،اوپال ، الماس و... هستند.

انواع روش های مخراج کاری

در جواهر سازی زمان اجرای مخراج کاری یا سوارکردن سنگ بعد از آماده شدن زیور آغاز می شود که به چهار روش زیر انجام می گیرد .
  • چنگی
  • کاسه ای
  • ریلی
  • قلم خور
یک انگشتر را تصور کنید ، با نهایت دقت و ظرافت طراحی می شود و نقوش مختلفی بر روی رکاب آن زده می شود. در قسمت فوقانی که پایه ی سنگ زینتی قرار دارد ظریف ترین بخش کار است و به جرأت می توان گفت که همه ی زیبایی یک انگشتر می تواند همین قسمت باشد.
زیرا این پایه به سبک ها و مدل های متنوعی قابل طراحی است. تاج های کوتاه یا بلند، تک پایه، چند پایه و...
کار گذاشتن سنگ تزئینی در این قسمت خود هنر خاصی می طلبد. مخراج کار باید با نهایت دقت و حوصله سنگ را در این قسمت قرار دهد و آن را در جای خود محکم کند .
در مخراج کاری از سنگ های مختلفی استفاده می شود ، از برلیان و زمرد و یاقوت و نگین های مصنوعی و … چند سوتی تا چند گرمی برای مخراج کاری استفاده می شود .
در مخراج کاری سنگ ها بسته به نوع پایه طراحی شده ، به روش های مختلفی نصب می شوند . از عمده روش های آن نشاندن سنگ یا گوهر به صورت ریلی، قلم زنی، کاسه ای و چنگی است که برای سنگ های ریز کاربرد دارند.